800 ile 1.800 metre yukseklik arasinda yogun mese ormanlari Munzur Daglarinin yamaclarini kaplar. Bu ormanlar dekor degil — su donguusunun aktif parcasidir ve kaynak suyunun kalitesi icin belirleyicidir.
Mese ormanlari su dengesi icin ne yapar
Ormanlar su donguusunde aktif katilimcilardir. Munzur bolgesinin mese ormanlari uc temel isslev ustlenir: Yuzey akisini yavaslatir, yeralti suyuna sizmayi destekler ve sizaen suyu filtreler.
Bu ormanlar olmadan yagmur ve erime suyunun buyuk bolumu dogrudan derelere akardi — filtresiz, sedimentle yuklu ve kaynaklari yil boyunca besleyen yavas yeralti suyu dolumu olmadan.
Su altyapisi olarak kokler
Mese kokleri topraga birkac metre derinlige ulasir. Suyun sizabildigi kanallar olustururlar. Ayni zamanda topragi bir arada tutarak erozyonu onlerler.
Agaclarin altindaki humus katmani — curumuis yaprak ve organik malzemeden olusan — biyolojik filtre gorevi gorur.
Neden ozellikle meseler?
Meseler derin kazik kokleri olusturdugu, kurakliga dayanikli oldugu ve tasli toprakta da yesebildigi icin bu islev icin ozellikle uygundur.
Buradaki mese ormanlari dikilmemis, dogal olarak bueyumustur — bolgenin iklimine ve topragina uyum saglamistir. Yok edilmeleri geri alinmasi on yillar alir.
Munzur suyu icin ne anlama geliyor
Mese ormanlari, Munzur suyunun kalite zincirinde gorunmez ama belirleyici bir parcadir. Erime ve yagmur suyunun yavasca sizdigi, dogal olarak filtreldigi ve yeralti su deposunuun duzgun doldugu icin saglarlar.
Ormansiz: hizli akis, erozyon, kaynaklarda sediment. Ormanli: yavas sizma, dogal filtrasyon, guvenilir kaynaklar.